Anagramas e marcas comerciais

E se a identidade real das marcas estivese oculta nun anagrama do logotipo da súa empresa? Ás veces con inxenuidade, ás veces cun pouco de malicia.

Esta é a curiosa reflexión que levou ao deseñador italiano Alessandro Stenco a reformular o nome dalgunhas coñecidas marcas comerciais. Como lle sucedeu a outros, todo xorde da convicción de que, ás veces, as palabras ocultan outras voces dentro delas. Para descubrilas, bastaría con reordenar as súas letras. A isto, Alessandro Stenco engadiulle a súa arte no deseño gráfico. O resultado: o proxecto Anagram Logos.

Danone > Ad none (‘sen anuncios’)

Danone tranfórmase nunha marca receosa da publicidade.

Ebay > A bye (‘un adeus’)

Unha forma de dicirlle adeus ao consumo tradicional por medio das compras en liña.

Converse > Conserve (‘conservar’)

Unha fe inquebrantable no modelo de deportivas orixinal de Chuck Taylor. Desde 1921. 

Pode haber algo máis conservador?

Google > Ego log (‘rexistro do ego’)

Quen non empregou Google para pescudar sobre o propio nome? Iso é ego.

Levis > Lives (‘vive’)

Os famosos vaqueiros desde a súa orixe van pasando de xeración en xeración, de pais a fillos. 

Levis vive para sempre.

Abraiantes homes e mulleres de letras

A revista brasileira Serrote, especializada en artes visuais e literatura, publicou hai uns anos un número especial que incluía unha serie de retratos de escritores usando só as letras dos seus nomes: Carlos Dumond de Andrade, Joseph Conrad, James Joyce, Edgard Alan Poe, George Bernard Shaw, J. M. Coetzee, Oscar Wilde, Shalman Rushdie e Virginia Wolf. 

Ao dar casualmente con estes pinacogramas, unha das miñas debilidades, comecei a pescuda. Ao parecer eran obra dun tal Roberto de Vicq, deseñador gráfico nado en Rio de Janeiro, aínda que instalado desde moi novo en Nova York. 

Resultan admirables estes retratos pola súa beleza, pola súa expresividade e pola fidelidade cos rostros dos protagonistas. E cada imaxe coa súa propia tipografía! 

Como podemos comprobar na web persoal de Roberto de Vicq, o proxecto dos retratos con letras xa xurdira nunha obra previa, Men of letters... (2007). Unha verdadeira marabilla con outras pezas abraiantes, como os retratos de Franz Kafka ou de Mark Twain.

Recomendación final, paseardes devagar polo recuncho na arañeira deste deseñador para gozar de todos os seus outros proxectos: ilustración, logos, carteis...

O Scrabble de Emmanuel Laflamme

O deseñador afincado en Montreal Emmanuel Laflamme goza, como vemos arriba, sacando de contexto referencias culturais para provocar a reflexión e mesmo o riso do espectador. Paga realmente a pena pasear pola súa web. 

Tamén é un máis deses creadores de mente retorta coa teima de enredar con letras. Sábese nada máis ver a súa versión do famoso Scrabble. 

Como vedes nas imaxes, déuselle por tallar en madeira todo o xogo e por usar as letras de 100 logotipos de diferentes marcas comerciais. Así podemos atopar deseños tan característicos como o «F» de Facebook, o «I» de IBM, o «L» de Lego, o «T» de Toyota...

Sodes quen de identificar máis marcas?

Pola rúa e... zas, foto! [3]

Hai unhas semanas, pasaba o día en Melide e o meu ollo ludolingüístico foi dar con este letreiro: O tobo do lobo, restaurante e hospedaría ao mesmo pé do Camiño de Santiago. Que redonda sonoridade monovocálica! Digna do mesmiño Novoneyra! Foi ver o rótulo e... zas, foto! 

Eran as 5 da tarde e xa xantara, moi ben por certo, en Casa Alongos. Con todo, cando volva por aló, fixen o firme propósito de comer n’O tobo do lobo. Se cadra, poderei deleitarme co «Lombo do porco ó modo ostrogodo». Lembrades? A exótica receita creada por Alfonso Álvarez Cáccamo e cociñada a lume lento por Mofa e Befa. Quen sabe?! 

Lombo do porco ó modo ostrogodo, con polbo, chocos, ollomol con noz, polo, ovos; todo con mosto.

Boto: solombo, lombo, morro, mondongo do porco, polbo, ollomol, ron roxo, noz (pós), chocos bos, polo, mosto.

—Como o logro?

—Como prólogo, coloco no fondo do forno o polbo cos ovos cochos (ollo!, ovos cochos no fogo, ovos bos, non ovos chocos!). Tronzo toros do ollomol (non todo), boto noz (os pós).

No fogo poño o mondongo do porco, co solombo, o lombo, o polo. Boto ron roxo.

Provoco fogo no ron ó modo dos bonzos. Sopro. Logo boto o polbo cos chocos.

Como non gozo do soso, boto o morro do porco no mosto. Cozo todo ó modo ostrogodo, ollo: con fogo mol, non con fogo tolo. Collo todo o do forno; bótoo no mosto.

Corto os bolos pr´o mollo. Poño toldos con globos roxos (ollo cos focos nos ollos).

Controlo os óbolos: “Cordón bló”, non. So porrón, con ñocro (roscón do bo); como son goloso, cómoo como o monstro dos roscóns. Jo, jo, jo, jo! 

Letras e logos

A Juventus de Turín acaba de presentar o seu novo escudo. Un logo moderno, simple e xeitoso. Un gran cambio, non exento de risco, pois sempre hai quen considera intocables este tipo de símbolos.

Para os que devecemos por enredar coas letras, a transformación pagou a pena. A letra «J», inicial de Juventus, coas clásicas barras brancas e negras do uniforme. E sobre esa base, o deseño deixa intuír unha camiseta estendida e, á vez, a silueta dun escudo, á esquerda. Brillante!

Persoalmente, os meus logotipos preferidos son os que prescinden de elementos superfluos para se centrar nas posibilidades expresivas das letras da marca comercial que publicitan. Asimilar tipografía e simboloxía ata conseguir, de forma sinxela, transimitir unha mensaxe. Aí está o segredo.

Deseguido, algúns exemplos baseados na mesma idea. Fabulosos!

Goodwill. Deseñado por Joseph Selame.

O «g» inicial revela unha cara sorrinte. Boa vontade! Magnífica idea!

Eight. Deseñado por Stylo Design.

Diferentes cortes do número 8 dan para compoñer todas as letras da marca.

Flightning. Deseñado por Joan Pons Moll.

Un xiro á letra «f» e xa vemos o avión descolando. Case se oe o ruído dos motores!

Ed´s Electric. Deseñado por Siah Design.

Enchufe femia, enchufe macho, espazo negativo e... maxia! A letra «E»!

Highroad. Deseñado por Muamer Adilovic.

Un «H» tan feitiño que semella unha estrada pola que conduces. Permitido adiantar!

Antarctica. Deseñado por Alberto William.

Que foi antes, o pequeno e tenro pingüín? Ou o «a» minúsculo?

Play. Deseñado por Radomir Tinkov.

Repara un chisco nos corazóns e nas súas posicións. Descubres as letras? Extraordinario!

Os palíndromos tamén venden

Os nomes comerciais e os deseños de logotipos non adoitan crearse ao chou. A mente sempre fervente dos publicistas sérvese decote da ludolingüística para inspirar as súas creacións. Xa temos visto marcas monogramáticas, ambigramáticas e monovocálicas. 

Hoxe, unha listaxe de nomes comerciais palindrómicos, é dicir, que tanto se len do dereito como do revés. Designacións que resultan eufónicas ao oído e brillantes á vista. Outro exemplo máis do enxeño creativo na publicidade. E a orde? Pois sinxelo, dos máis breves aos máis longos. Aí van:

Para moi nostálxicos, deterxente ESE

Máis deterxentes: OMO

Arroz valenciano SOS

Pegamento alemán UHU

Buscador para as vacacións KAJAK

Asistencia sanitaria ASISA


Caramelos suízos SUGUS 

Clara de ovo pasteurizada OVONOVO

Colectivo de deseño internacional OVONOVO

OROBORO, produtora audiovisual compostelá

Marabilla palindrómica e ambigramática
(desenho de logotipo.pt):
OROBORO, bixutería artesanal

O alfabeto tráiler

Para comezar o ano, un afabeto realmente insólito, obra de Eric Tabuchi. Este fotógrafo francés goza elaborando series de imaxes que recollen variantes dun mesmo elemento. Unha especie de obsesión creativa baseada na acumulación de escenas equivalentes.

Unha mostra desta «pulsión coleccionista» son os abraiantes abecedarios que presentamos deseguido. Letras da parte traseira de grandes tráilers fotografadas en movemento. Todas tomadas na mesma posición e distancia. Imaxino o pobre Eric percorrendo miles de quilómetros de autoestrada á busca camións con logos de grandes letras ata completar o abecedario. Un esforzo colosal, co azar como aliado, que tivo como culminación os libros Alphabet Truck (2008) e Alphabet Truck. Vol. 2 (2009)

Pola rúa e... zas, foto! [2]

Aquí tedes o fermoso ambigrama que serve de logotipo a unha tenda de decoración no centro da Coruña. O palíndromo «Anna» convértese en ambigrama só con xirar 180 graos o segundo «A». Como xa sucedera tempo atrás, foi ver o deseño e... zas, foto! 

A imaxe quedou gardada á espera de dar con outras semellantes. Por sorte, non tiven que agardar moito. Este mes de agosto, en Lisboa, de visita pola Fundação José Saramago, reparei neste azulexo.

Axiña me decatei de que se trataba do logo da Fundación. Outro logrado desenho ambigramático. O «S» de Saramago formado con dous «J» de José. Mesmo se diría que tamén ten forma de «F» de Fundação. Pódese conseguir máis con menos? Realmente brillante!

Por certo, de irdes por Lisboa, é unha visita que non podedes perder. Está situada na Casa dos Bicos, un antigo palacete totalmente restaurado na parte baixa do barrio de Alfama. Acolle unha ampla exposición permanente dedicada á vida e á obra do Premio Nobel portugués, titulada «A semente e os frutos», e tamén outras actividades culturais como presentacións de libros, representacións teatrais, conferencias e coloquios.

«Lettering», Coca-Cola e tradución

Abraiante, non si!? Seguíndolle a pista aos mestres do lettering, dei con este vídeo de Seb Lester que amosa a súa incrible habilidade para debuxar á man os logos dunha chea de empresas. Que pulso! Non canso de velo!

Por certo, o logo de Coca-Cola que deseña ao comezo tróuxome á memoria unha acécdota (unha máis) que nos fala das «dificultades» da tradución.

Sabido é que conquistar o mercado chinés é un obxectivo prioritario para calquera grande empresa. Disque cando a multinacional Coca-Cola intentou entrar na China buscou traducir o seu nome a un enunciado que para o oído chinés soase similar.

O primeiro nome foi kekoukela 嗑口蝌蠟. Grande erro: coa campaña publicitaria xa en marcha, caeron na conta de que os chineses, dependendo da súa variedade dialectal, interpretaban ‘morde o cágado de cera’ ou ‘egua rechea de cera’. Cousas da perigosa homofonía chinesa!

Coca-Cola dedicouse entón á titánica tarefa de buscar, entre os 40.000 caracteres do chinés, unha combinación que se aproximase foneticamente ao nome orixinal sen xerar traducións tan estrañas. Finalmente deron con kěkǒukělè 可口可乐. A primera sílaba 可 (kě) significa ‘aprobar ou permitir’. A segunda 口 (kǒu) quere dicir ‘boca’. Xuntas, 可口 (kě kǒu) significan ‘delicioso, saboroso’. E a derradeira sílaba 乐 (lè) expresa ‘felicidade’ ou ‘alegría’.

Así xurdiu, ao cabo, o nome da Coca-Cola chinesa, que combinaba á perfección similitude fonética e lema publicitario: ‘deliciosa felicidade’ ou ‘felicidade na boca’.

 

Os 10 mellores logos ambigramáticos

Para facer un logotipo que sobresaia dos demais, os deseñadores deben espremer ben os miolos e tirar todo o proveito da súa creatividade. Unha das técnicas máis efectivas neses deseños é o ambrigama. Xa sabedes, un texto que pode ser lido na posición normal e tamén cando a imaxe xira 180 graos.

Hai tempo trouxemos por aquí o que posiblemente foi o primeiro logo ambigramático: o dos mistos Chump, que vemos á dereita, publicado en 1908.

Pescudando na arañeira, é posible dar cunha boa cantidade de ambigramas que serven de distintivo a todo tipo de marcas. De entre eles, seleccionei os dez que máis me gustaron. De non concordardes coa miña escolla, podedes facer visitar, por exemplo, a galería de Logopond e elaborar as vosas propias listaxes.

10. Oysho

 

9. Awesome

 

8. Odigo

 

7. Ambigrama

 

6. Pig

  

5. One love

 

4. Dynamo 

 

3. New man

  

2. Be bop

 

1. Sun Microsystems