Adiviñas para cantar e aprender

Que arte a dos nenos e nenas de 2º de Primaria do CEIP Coirón de Dena! Adiviñas musicadas co ritmo apegadizo de Jamiroquai. O congro, o mexillón, a faneca, a solla e demais fauna mariña son os protagonistas. Animais ao redor dos cales tamén xiraban os poemas de Acuario, o libro de María Canosa que inspirou este proxecto audiovisual. 

Noutras entradas xa vimos como este sinxelo xogo de enxeño se converte nunha inestimable ferramenta didáctica polo seu carácter lúdico e motivador. Aquí deixo outras dúas mostras disto: 

Por unha parte, a serie de vídeos de «adiviñas recitadas» de PuntoGalego, blog do CPI Dr. López Suárez do Saviñao.

Por outra, «Que cousa é?», magnífico xogo interactivo de adiviñas de Margarita Fernández, do CEIP de Vilatuxe.

Por Dena, polo Saviñao ou por Vilatuxe, de novo adiviñas para recitar, cantar, bailar, xogar e aprender.

«Verbas van», novo concurso

O deseñador Manuel Viqueira creou esta cabeceira para o novo programa Verbas van, substituto do veterano Cifras e Letras na grella da TVG. Despois dunha andaina de máis de sete anos, o pasado luns 1 de abril o antigo concurso deu paso a esta nova versión que, no esencial, segue a mesma estrutura: dous concursantes compiten por un premio en metálico e polo dereito a regresar un novo día, dous expertos colaboradores (Jorge Mira e María Canosa) ofrecen e comentan as solucións ás probas e, finalmente, un presentador (Paco Lodeiro) conduce, cunha chea de retranca, o programa.

Con todo, si hai algunhas novidades nas súas probas:

O concursante novo escolle entre dúas palabras propostas polo presentador, determinando así o contido das preguntas. Cada un afronta cinco probas seguidas: formar, a xeito de anagrama, tres palabras (de 7, 8 e 9 letras) relacionadas co tema do día, unha pregunta de Ciencias e unha batería de cálculos numéricos.

Despois destas quendas individuais, ambos os dous concursantes enfróntanse no «Man a Man», onde é crucial a rapidez ao activar o pulsador. Esta fase consta de dúas probas: unha de Letras, «Verba vén»; e outra de Ciencias, «Botacontas».

Deseguido, chega o panel final, «Chegar e Encher», onde cada concursante debe resolver a súa columna de seis palabras, das que aparecerán as dúas primeiras letras, tras escoitar as correspondentes definicións. Esta proba final é decisiva xa que a puntuación que se pode obter é moito maior ca nas dúas primeiras fases. O concursante que consiga sumar máis puntos en total obterá 500 € e a permanencia no concurso.

En fin, un novo espazo que busca seguir o ronsel de éxito de Cifras e letras poñendo a proba o noso enxeño e o noso coñecemento da lingua.

«Cifras e letras» para a sobremesa

Vaia remontada in extremis! Como acabamos de ver, esa «anestesia» supuxo o remate da estadía de 95 programas do máximo campión da versión galega de Cifras e letras: Fer (Fernando González Vázquez), profesor de autoescola de Cangas.

Postos a xogar coas palabras, non podia faltar a faceta televisiva da ludolingüística. E aí temos Cifras e letras. Cada sobremesa, milleiros de galegos (se o traballo ou a sesta o permite) enredamos a facer contas e a combinar letras co noso concurso máis veterano, que se emite desde o 2006.

Conducido por Paco Lodeiro, conta como expertos co físico Jorge Mira e coa escritora María Canosa (antes Yolanda Castaño). Trátase dunha adaptación do concurso orixinal francés Des chiffres et des lettres, que naceu aló polo 1956.

No que ás letras se refire, o xogo consiste en formar unha palabra o máis longa posible con nove letras (vogais e consoantes) proporcionadas aleatoriamente, e nun límite de 30 segundos. Cada letra da palabra formada supón un punto, e se é de 9 letras, como acabamos de ver, o premio son 18 puntos. Esta combinación de letras recorda á tecnica do anagrama, á que dedicaremos vindeiras entradas.

En fin, cal é a palabra máis longa que poderiades formar con cada unha destas series? Ollo, todas permiten facer voces de 9 letras.

O C E T C O L H A             A T R U G A T R A

H A C H E L C U M             R E R A F R I R A

Solucións á análise dos chistes de Luís Davila (12-4-2012): Prefixación (pre-parado - preparado)  / Homofonía (e vai - ebai) / Polisemia (seguro ‘contrato’ - ‘dispositivo’) / Paronimia (anual - anal).